Fjárfestingarreikningar fyrir einstaklinga: Samantekt og upptökur

18.2.2026

Fréttir

Samtök fyrirtækja í fjármálaþjónustu og Nasdaq Iceland stóðu á dögunum fyrir ráðstefnunni Kraftmeiri sparnaður í seilingarfjarlægð? þar sem fjallað var um möguleikann á upptöku fjárfestingarreikninga fyrir einstaklinga hér á landi. Slíkir reikningar hafa gefið góða raun víða, sér í lagi í Svíþjóð. Um 140 manns hlýddu á erindi framsögumanna í Arion banka í Borgartúni, auk þess sem hátt í fjögur þúsund manns fylgdust með í streymi, að hluta eða öllu leyti.

Jón Guðni Ómarsson, bankastjóri Íslandsbanka og formaður SFF, setti fundinn en Magnús Harðarson, forstjóri Nasdaq Iceland, stýrði fundinum. Upptöku af fundinum í heild má sjá hér að neðan.

Daði Már Kristófersson, fjármála- og efnahagsráðherra, reið á vaðið og ávarpaði fundinn. Í ávarpi sínu fjallaði Daði um mikilvægi þess að einfalt væri fyrir fólk að fjárfesta sparnaði sínum, og að flækjustigi yrði haldið í lágmarki. Þá hefði þátttaka almennings á hlutabréfamarkaði margvís jákvæð áhrif í för með sér. Hún bætti verðmyndun, yki dýpt og stöðugleika markaðarins og styddi við fjármálalæsi og ábyrgð í ákvarðanatöku. Þá nefndi Daði að stefnt væri að einföldum fjárfestingarumhverfis lífeyrissjóða, auk þess sem hann ítrekaði að það væri ekki hlutverk hins opinbera að beina sparnaði fólks í íbúðakaup.

Að loknu erindi ráðherra átti Markus Mild, sérfræðingur hjá Nasdaq, sviðið, með erindið The Swedish Investment Savings Account and The Swedish Financial Ecosystem. Hann fjallaði um reynslu Svía af innleiðingu fjárfestingarreikninga, en segja má að af þeim löndum þar sem slíkir reikningar hafa verið teknir upp hafi árangurinn verið einna mestur í Svíþjóð. Reikningarnir voru teknir upp árið 2012, en í dag nemur sparnaður Svía inni á þeim um þriðjungi landsframleiðslu Svíþjóðar. Markus fjallaði um mikilvægi einfaldleika og sveigjanleika við innleiðingu reikninganna, og þær breytingar sem gerðar gerðar hafa verið á kerfinu frá því það var innleitt fyrir 14 árum.

Tómas Brynjólfsson, varaseðlabankastjóri fjármálastöðugleika, var næstur á svið og hélt erindi undir yfirskriftinni Er sparnaðurinn á bekknum? Þar fjallaði Tómas um breytingar sem orðið hafa í sambandi við sparnað heimila á síðustu árum, og benti meðal annars á að hreint innflæði í séreignarsparnað væri orðið meira en í sameignarsjóði. Sú staðreynd myndi auka vægi séreignarsparnaðar við miðlun fjármagns, sem væri að miklu leyti í innlánum í dag. Tómas lagði fram tillögur að aðgerðum tengdum sparnaði heimila, en þeirra á meðal er aukið frelsi í ráðstöfun séreignarsparnaðar.

Jóhann Möller, framkvæmdastjóri markaða hjá Arion banka, flutti næst erindi undir yfirskriftinni Óskalistinn. Þar setti Jóhann fram tíu atriði sem hann lagði áherslu á að kæmust til framkvæmda. Meðal þess sem Jóhann fjallaði um var að mikilvægt væri að huga að aukinni áhættudreifingu í hlutabréfasjóðum fyrir almenning, möguleikinn á tíðari arðgreiðslum, frjálsari ráðstöfun séreignarsparnaðar og mikilvægi þess að Kauphöllin færist upp um flokk í MSCI-vísitölunni.

Því næst fjallaði Guðbjörg Þorsteinsdóttir, lögmaður og meðeigandi á Deloitte Legal, um skattamál undir yfirskriftinni Hvaða áhrif hafa skattar á fjárfestingar og sparnað einstaklinga? Meðal þess sem Guðbjörg fjallaði um var sú staðreynd að fjármagnstekjuskattur sem lagður er á einstaklinga hefur meira en tvöfaldast á tæpum 30 árum. Hann er í dag 22% en var 10% árið 1997. Þá fjallaði hún um hvers vegna væri mikilvægt að lágmarka skatta á fjármagnestekjur, og nefndi sem dæmi hvata til fjölbreyttari verðbréfakaupa einstaklinga, aukna dýpt á markaði, fjölgun sparnaðarleiða og áhættudreifingu.

Kristín Hildur Ragnarsdóttir frá Fortuna Invest hélt erindið Fjárfestingar í augnhæð, og benti á að kerfi í kringum fjárfestingarreikningana yrðu að vera aðlaðandi fyrir hinn almenna einstakling sem veltir fyrir sér hvernig best sé að fjárfesta sparnaði sínum. Hún lagði áherslu á einfaldleika sem myndi hvetja fólk til fjárfestinga, fremur en letja það.

Síðasti framsögumaður fundarins var Kristrún Tinna Gunnarsdóttir, með erindið Gerum hollar ákvarðanir auðveldari. Kristrún fjallaði um sína eigin reynslu af fjárfestingarreikningum frá því hún bjó í Svíþjóð, og dró á skýran hátt fram einfaldleika þeirra og hagræði fyrir neytendur. Þá lagði hún áherslu á að við innleiðingu fjárfestingarreikninga hér á landi yrði að búa þannig um hnútana að slíkir reikningar yrðu sjálfgefinn valkostur í huga fólks þegar kæmi að fjárfestingu sparnaðar.